KAS
11

Aile İşletmeleri ne Yapmalı?

 

.

Aile Anayasası Çare mi?

Aile anayasası hazırlamaya kararı veren bir ailenin kazancı, o güne kadar açık olarak ele alınmayan, dillendirilmeyen bazı sorunları tartışmaya açmak, böylece şirketin sürdürülebilirliğini önlemlerini almaktır.

Aile işletmelerinin bir yandan kendi özelliklerinden kaynaklanan zaafları giderirken, diğer yandan piyasalarda hakim olan aksaklıklara karşı korunaklı olması gerekiyor.  Birinci grupta yer alan zaafların bir bölümü aile anayasası denilen düzenlemelerle aşılmak durumunda.  Bunun içinde şu unsurların bulunması gerekiyor:

  1. Ailenin hedefleri, ilkeleri ve aile işletmesinin amaçları
  2. Yönetimde nesiller arası geçiş planı
  3. Varlık bölüşümünün planlanması
  4. Stratejik iş planı
  5. Ödüllendirme sistemi
  6. Performans değerlemesi
  7. Aile içi iletişim
  8. Yetişkinlerin aile işletmesinde görevlendirilmesi ilkeleri
  9. Aile işletmesinde pay alma, ortaklıktan ayrılma politikası
  10. Geçiş dönemlerinin tanımlanması

 

Bunlar yapılmadığı takdirde sıkça rastlanan durum aile işletmelerinin dağılması.  Nitekim evrensel olarak karşılaşılan tablo aile işletmelerinden yüzde 30’unun ikinci nesilde, yüzde 15’inin ise üçüncü nesilde varlıklarını sürdürebildiği şeklinde.

 

Aile anayasası bir mutabakat belgesi, bunun ötesinde bir yaptırımı yok.  Aile anayasası hazırlamaya kararı veren bir ailenin kazancı, o güne kadar açık olarak ele alınmayan, dillendirilmeyen bazı sorunları tartışmaya açmak.  Aile anayasası çalışmasıyla, aile üyeleri paydaşı oldukları aile malvarlığı ile ilgili olarak bilgi alış verişi yapma fırsatını bulmaktalar.  Böylece aile şirketinin geleceği, yeni nesillerin kendi gelecekleri konusunda düşünceler geliştirilmesi, aile mal varlığının güçlendirilmesi yönünde kararlar alınması kazançlar arasında.

 

Aile anayasası ülkeler arasında farklılık göstermektedir, çünkü aile gelenekleri değil ülkeler arasında, yerel olarak bölgelere arasında bile çeşitliliğe sahiptir.  Yapılması gereken, bu farklılıkları göz önüne alarak, ortak hedefi belirlemek ve aile şirketini o hedefe doğru götürebilecek önlemleri görüşmek, bu önlemleri uygulayacak olan kişileri görevlendirmektir. 

 

Yapılacak olan çalışmanın başarısı beklentilerin iyi tanımlanmasına ve deneyimli, konuya tarafsız olarak bakabilecek  kişilerin hakemliğinden yararlanılmasına bağlıdır.